Habang ang Pilipinas ay abala sa usaping lokal, isang tahimik na kaba ang bumabalot sa mga bansang may hawak ng mga asset at bank accounts ng pamilyang Marcos. Mula Switzerland, Singapore, hanggang sa United States, ang tanong ay iisa: Ano nga ba ang tunay na plano ni Pangulong Ferdinand “Bongbong” Marcos Jr. (PBBM) sa tinaguriang “Marcos Wealth”? Hindi lamang ito usapin ng pera; ito ay usapin ng kapangyarihan na kayang baguhin ang takbo ng ekonomiya sa Timog-Silangang Asya.
Ang “War Chest” na Kayang Magpabagsak ng Market
Ang pinakamalaking kinatatakutan ng mga foreign financial institutions ay ang biglaang paggalaw ng bilyon-bilyong dolyar na asset. Sinasabing ang yaman ng mga Marcos ay nakakalat sa iba’t ibang shell companies at offshore accounts. Kung sakaling “ma-activate” o mailabas ang pondong ito sa ilalim ng bagong administrasyon, maaari itong magdulot ng:
Currency Volatility: Ang pagpasok ng ganito kalaking halaga sa sistema ay kayang yanigin ang palitan ng piso laban sa dolyar.
Inflationary Pressure: Isang dambuhalang pondo na hindi kontrolado ng Central Bank ay banta sa katatagan ng presyo ng bilihin.
Ang Maharlika Fund: Ang “Legal” na Lagusan?
Maraming bansa ang nakatutok sa Maharlika Investment Fund (MIF). Ayon sa mga kritiko sa ibang bansa, ang sovereign wealth fund na ito ay maaaring magsilbing mekanismo upang “i-legitimize” ang mga asset na dati ay tinaguriang “ill-gotten.”
Kinatatakutan ng mga foreign investors na kung ang MIF ay mapupuno ng pondo mula sa mga pribadong accounts ng pamilya, magkakaroon ang pamilya Marcos ng hindi matatawarang kontrol sa mga strategic industries gaya ng enerhiya, imprastraktura, at agrikultura—na maglalagay sa mga dayuhang korporasyon sa dehadong posisyon.
Geopolitical Leverage: Pambili ng Alyansa?
Sa gitna ng tensyon sa pagitan ng US at China, ang yaman ng mga Marcos ay tinitingnan bilang isang “wildcard.” Kinatatakutan ng ibang bansa na gamitin ito ni PBBM bilang leverage o pambili ng impluwensya.
Self-Sufficiency: Kung ang bansa ay magkakaroon ng access sa ganito kalaking pondo, hindi na tayo magiging dependent sa pautang ng World Bank o IMF, na nagbibigay kay Marcos ng laya na gumawa ng mga desisyong taliwas sa gusto ng mga superpower.
Military Modernization: Isang “independent” na pondo para sa sandatahang lakas ay nangangahulugang hindi na tayo madaling madidiktahan ng ibang bansa pagdating sa depensa.
Ang Takot sa “Precedent” (Halimbawa sa Mundo)
Kinatatakutan ng mga bansang gaya ng Switzerland at US na kung matutuloy ang plano ni Marcos na bawiin o gamitin ang mga asset na ito nang walang pakikialam ng international courts, magiging mitsa ito para sa ibang mga lider sa mundo na gawin din ang parehong hakbang. Ito ay banta sa kasalukuyang sistema ng global financial transparency.
Ano ang “Final Move” ni Marcos?
Habang nananatiling “calculated” at maingat ang bawat galaw ni PBBM, ang kanyang pananahimik tungkol sa detalye ng kanilang yaman ay lalong nagpapataas ng tensyon sa ibang bansa. Para sa kanila, ang isang Marcos na may kontrol sa bansa AT may kontrol sa dambuhalang yaman ay isang pwersang mahirap tapatan.
Done Deal na ba ang pagbawi? O ito na ang simula ng pagbangon ng Pilipinas bilang bagong economic superpower na hindi na kailangang lumuhod sa ibang bansa?
Ang mundo ay nakabantay, dahil sa bawat pirma ni Marcos, maaaring isang bilyon ang gumagalaw sa ilalim ng lupa.
