Sa loob ng maraming dekada, ang pambansang utang ng Pilipinas ay nagsilbing isang mabigat na tanikala na tila sumasakal sa pag-unlad ng bansa. Mula sa panahon ng Martial Law hanggang sa mga sumunod na administrasyon, ang usapin ng utang ay laging puno ng kontrobersya at pangamba. Gayunpaman, sa ilalim ng administrasyon ni Pangulong Ferdinand “Bongbong” Marcos Jr. (PBBM), isang makasaysayang pagbabago ang nagaganap na nagbibigay ng bagong pag-asa sa mga Pilipino. Sa gitna ng lumolobong utang na umabot na sa Php17.56 trillion noong October 2025 [00:00], naitala ng kasalukuyang gobyerno ang isang pambihirang record sa pagbabayad ng obligasyon na hindi nagawa ng mga nakaraang lider.
Ayon sa pinakahuling datos mula sa Bureau of the Treasury, ang Pilipinas ay nagbayad ng halos Php90 billion na utang noong November 2025 lamang, isang 36.7% na pagtaas kumpara sa parehong buwan noong 2024 [13:28]. Ngunit ang mas nakakagulat ay ang kabuuang performance ng administrasyon: naitala ang pagbabayad ng 91.6% ng kabuuang utang na nakaplano para sa taong 2024 [04:09]. Ito ay isang historical na marka na nagpapakita ng matinding fiscal discipline at mahusay na pamamahala sa kaban ng bayan. Sa madaling salita, hindi lamang umuutang ang bansa para sa mga proyekto; mas mabilis at mas disiplinado na ang gobyerno ngayon sa pagtupad sa mga bayarin upang hindi na ito ipamana sa susunod na henerasyon.
Marami ang nagtatanong: Bakit si PBBM lang ang tila nakakagawa nito? Upang maunawaan ang tagumpay na ito, kailangang balikan ang kasaysayan. Noong panahon ni Ferdinand E. Marcos Sr., ang utang ay ginamit sa malalaking imprastraktura tulad ng Pan-Philippine Highway at mga dam na hanggang ngayon ay pinakikinabangan natin [03:14]. Subalit sa mga sumunod na administrasyon, mula kay Cory Aquino hanggang kay Rodrigo Duterte, ang utang ay patuloy na lumobo dahil sa iba’t ibang krisis at malalaking programa tulad ng “Build, Build, Build” [03:43]. Ang kaibahan sa ilalim ni PBBM ay ang kombinasyon ng “continuity” at “fiscal reform.” Ipinagpatuloy niya ang mga magagandang proyekto ng nakaraang administrasyon ngunit dinagdagan ito ng mas mahigpit na sistema sa pagbabayad at pagpapababa ng interes [05:40].
Ang estratehiya ni Pangulong Marcos Jr. ay nakasentro sa pagbabalik ng tiwala ng mga lokal at dayuhang kreditor. Sa pamamagitan ng pagpapakita na ang Pilipinas ay isang “good payor,” mas lalong lumalakas ang ating ekonomiya at mas madaling makakuha ng paborableng terms sa mga susunod na loan [02:19]. Ang gobyerno ay naglaan ng Php1.22 trillion para sa amortization ngayong taon, isang malaking bahagi ng budget na naglalayong bawasan ang pangkalahatang pasanin ng bansa [04:39]. Ito ay hindi lamang tungkol sa numero; ito ay tungkol sa integridad ng bansa sa mata ng buong mundo.
Bukod sa aspetong pang-ekonomiya, ang hakbang na ito ay may malalim na moral at espiritwal na kahulugan para sa administrasyon. Gaya ng binanggit sa Roma 13:8, ang pagbabayad ng utang ay tanda ng pananagutan at pagmamahal sa kapwa [06:44]. Sa pananaw ng administrasyong Marcos, ang maayos na pangangasiwa sa pondo ng bayan ay isang anyo ng pagmamalasakit sa kinabukasan ng bawat Pilipino. Ang disiplinang ipinapakita ng gobyerno ay naglalayong siguruhin na ang bawat pisong inuutang ay may katumbas na serbisyo at ang bawat pisong ibinabayad ay nagpapagaan sa dalahin ng bayan.
Sa huli, ang “Bagong Pilipinas” na isinusulong ni PBBM ay hindi lamang isang slogan kundi isang realidad na nararamdaman sa pamamagitan ng mga konkretong resulta. Habang patuloy na hinaharap ng bansa ang mga hamon ng global economy at ang pagbaba ng halaga ng piso, ang pagkakaroon ng isang lider na may political will na ayusin ang fiscal standing ng bansa ay isang malaking bentahe. Si Pangulong Bongbong Marcos Jr. ay tila sumusunod sa yapak ng kanyang ama—may layunin, may disiplina, at higit sa lahat, may malasakit na ayusin ang pundasyon ng ating ekonomiya para sa isang mas maliwanag na bukas. Ito ang legasiyang nais niyang iwan: isang Pilipinas na hindi lamang kilala sa galing sa palakasan o kultura, kundi bilang isang bansang may paninindigan at kakayahang tumayo sa sariling mga paa.
