Sa loob ng mahabang panahon, itinuring na parang isang “urban legend” o alamat ang kwento ng bilyon-bilyong pisong nakatago sa mga dayuhang bangko. Ngunit sa paglabas ng mga opisyal na dokumento mula sa PCGG (Presidential Commission on Good Government) at mga desisyon ng Korte Suprema, napatunayan na ang nakakalulang yaman ay hindi lang basta kwento—ito ay isang masalimuot na katotohanan na yumanig sa ekonomiya ng bansa.
Ang “William Saunders” at “Jane Ryan” Accounts
Ang pinaka-kontrobersyal na bahagi ng rebelasyong ito ay ang paggamit ng mga pseudonyms o pekeng pangalan upang itago ang tunay na may-ari ng mga bank accounts. Noong 1968, habang nakaupo pa sa Malacañang, nagbukas ang mag-asawang Marcos ng mga account sa Credit Suisse sa Switzerland.
William Saunders: Ang pangalang ginamit ni Ferdinand Marcos.
Jane Ryan: Ang pangalang ginamit ni Imelda Marcos.
Ang paunang deposito na nagkakahalaga lamang ng ilang libong dolyar ay lumobo sa daan-daang milyong dolyar sa loob lamang ng ilang taon—isang halaga na imposibleng kitain ng isang opisyal ng gobyerno base sa kanyang opisyal na sweldo.
Ang Hatol ng Korte Suprema: $658 Million Escrow
Noong 2003, naglabas ang Korte Suprema ng Pilipinas ng isang makasaysayang desisyon. Idineklara ng korte na ang mahigit $658 million (katumbas ng mahigit 30 bilyong piso) na nasa mga Swiss bank accounts ay itinuturing na “ill-gotten wealth.” Ayon sa batas, ang anumang yaman na hindi maipaliwanag ng isang opisyal base sa kanyang legal na kita ay awtomatikong pag-aari ng gobyerno.
Ang perang ito ay ibinalik sa Pilipinas at itinalaga para sa:
Land Reform Program para sa mga magsasaka.
Reparation para sa mga biktima ng Human Rights Violations noong panahon ng Martial Law.
Nasaan na ang Iba Pang Yaman?
Bukod sa cash, ang “nakakalulang accounts” ay kinapapalooban din ng:
Arecibo at Araw Foundation: Mga foundations sa Panama at Liechtenstein na ginamit bilang “shell companies” upang itago ang pagmamay-ari sa mga mamahaling real estate sa New York.
Jewelry Collections: Ang kilalang Malacañang, Roumeliotes, at Hawaii Collections na nagkakahalaga ng bilyon-bilyong piso, kabilang ang mga pambihirang pink diamonds.
Artworks: Mga painting mula sa mga maestro gaya nina Picasso, Michelangelo, at Monet na hanggang ngayon ay hinahanap pa rin ng gobyerno.
Ang Pagbabalik sa Kasalukuyan
Ngayong 2026, ang usapin sa “Marcos Wealth” ay muling naging maugong dahil sa pagkakaupo ng kanyang anak na si PBBM. Bagama’t marami ang nagsasabing dapat nang ibaon sa limot ang nakaraan, ang PCGG ay patuloy pa ring nagtatrabaho upang bawiin ang nalalabi pang P125 bilyon na nasa ilalim pa rin ng litigasyon.
Para sa mga tagasuporta, ang yaman ay bunga ng pagiging matalino ni Marcos sa negosyo bago pa man maging Pangulo. Ngunit para sa batas, ang mga dokumento at “Swiss receipts” ang nagsisilbing matibay na ebidensya na may naganap na hindi maipaliwanag na pagyaman.
Konklusyon: Aral ng Kasaysayan
Ang “Nakakalulang Accounts” ni Marcos ay nagsisilbing paalala na ang bawat pisong galing sa kaban ng bayan ay may pananagutan. Totoo man ang ginto o hindi, ang mga bank accounts sa Switzerland ay nananatiling isa sa pinakamalaking “financial mystery” na nabuksan sa mata ng publiko.
