Sa gitna ng masalimuot at tila walang katapusang paghahanap ng katarungan para sa mga nawawalang sabungero, isang bagong kabanata ang nagbukas na yumanig sa buong bansa. Ang negosyanteng si Charlie “Atong” Ang, na pangunahing suspek sa mga kaso ng kidnapping at homicide, ay tila naglahong parang bula. Sa kabila ng mga warrant of arrest at hold departure orders, nananatiling mailap ang tinaguriang “Gambling Lord.” Ngunit ayon sa isang mahalagang saksi, maaaring huli na ang lahat para sa ating mga awtoridad dahil si Ang ay posibleng nakalabas na ng Pilipinas.
Ang impormasyong ito ay nanggaling kay Dondon Patidongan, ang itinuturing na whistleblower na nagtrabaho para kay Atong Ang sa loob ng maraming dekada. Sa isang eksklusibong pahayag, ibinahagi ni Patidongan ang kanyang malakas na hinala na wala na sa bansa ang kanyang dating amo [02:01]. Ayon sa kanya, ang grupong kinabibilangan ni Ang ay hindi lamang isang lokal na organisasyon kundi isang international group na may malawak na koneksyon sa ibang bansa [02:29]. Ang ganitong uri ng impluwensya at yaman ay nagbibigay kay Ang ng sapat na kakayahan upang makalusot sa mga airport o makahanap ng ibang daanan palabas ng bansa nang hindi napapansin ng mga ordinaryong tracker teams ng pulisya.
Para kay Patidongan, ang pananahimik at hindi pagpapakita ni Ang ay isang malinaw na senyales na wala itong balak sumuko [02:54]. Alam niya ang estilo ng negosyante: kapag may mabigat na problemang kinakaharap, sariling diskarte at puno ng sikreto ang laging pinaiiral nito. Kung sakali mang nandito pa sa Pilipinas si Ang, naniniwala ang whistleblower na hindi ito matatagpuan sa mga kilalang mansyon o farm na ginalugad na ng pulisya. Ibinahagi ni Patidongan ang kanyang karanasan noong siya ay pinagtatago pa ni Ang—dinadala sila sa mga bahay sa loob ng mga eksklusibong subdivision na tanging ang pamilya lamang ng negosyante ang nakakaalam ng lokasyon [04:38]. Ang mga “safe houses” na ito ay madalas na nakapangalan sa ibang tao o binili gamit ang pondo ni Ang para maging kuta na hindi madaling matunton ng batas.
Ngunit ang rebelasyon ni Patidongan ay hindi lamang nakatuon sa kinaroroonan ni Atong Ang. Mas matindi ang kanyang naging pahayag tungkol sa kalikasan ng krimeng kinasasangkutan ng mga nawawalang sabungero. Tinawag niya itong isang “corporate killing” o isang malawakang plano na hindi lamang iisang tao ang nagpatakbo [09:04]. Binanggit niya ang mga pangalan nina Jerry Ramos, Joseph Lombard, Eric de la Rosa, at maging ang lokal na opisyal na si Mayor Bern Tacoy [08:57]. Para sa whistleblower, bawat isa sa mga nabanggit ay may naging papel sa madugong sinapit ng mga biktima. Nanawagan siya na hindi dapat kay Atong Ang lamang nakatutok ang hustisya, kundi dapat managot ang lahat ng mga indibidwal na naging bahagi ng operasyong ito.
Sa kasalukuyan, si Dondon Patidongan at ang kanyang dalawang kapatid ay nasa ilalim na ng Witness Protection Program (WPP) [07:59]. Bagama’t nararamdaman nilang ligtas sila sa loob ng programa, hindi maikakaila ang bigat ng kanilang sakripisyo. Habang ang mga makapangyarihang suspek ay maaaring malayang nakakapagtago sa kanilang mga mansyon o sa ibang bansa, ang mga nagsasabi ng totoo ay kailangang makulong sa loob ng isang pasilidad para lamang maprotektahan ang kanilang buhay. Ito ay isang masakit na realidad sa sistema ng hustisya sa bansa na binigyang-diin ni Patidongan sa kanyang panayam.
Ang usaping ito ay nagdadala sa atin sa isang malalim na palaisipan: posible nga bang may “bulag” na mata ang ating gobyerno pagdating sa mga makapangyarihang tao? Sa kabila ng pagbabantay sa mga airport, paano nakakalabas ang mga taong may sapat na yaman? Ang pahayag ng CIDG na posibleng may mga aktibo o retiradong opisyal ng pulisya ang nagkakanlong kay Ang ay tinanggihan ni Patidongan, sa paniniwalang mas pinipili ng negosyante ang sariling diskarte kaysa umasa sa iba [05:47]. Gayunpaman, ang kawalan ng direktang pakikipag-ugnayan ng mga pulis sa whistleblower para kumuha ng mas detalyadong impormasyon ay nagpapataas ng kilay ng publiko [05:11].
Sa huli, ang sigaw para sa katarungan ng mga pamilya ng nawawalang sabungero ay lalong tumitindi. Ang bawat subdivision na hindi nababantayan at bawat araw na lumilipas na hindi nahuhuli ang mga salarin ay nagiging dagdag na pasakit sa mga naghahanap ng sagot. Ang katapangan ni Patidongan na tumayo bilang state witness ay isang mahalagang hakbang upang mabigyang-linaw ang madilim na kabanatang ito. Ang hustisya ay hindi dapat pumipili ng kakampi o tumitingin sa kapal ng pitaka ng isang akusado. Hangga’t may mga taong handang itaya ang kanilang buhay para sa katotohanan, may pag-asa pa rin na ang mga may sala, nasaan man silang panig ng mundo, ay haharap din sa timbangan ng katarungan.
